نماد تصلیب در هنر مسیحی
در قلمرو حکومت رم, بالاترین کیفری که در مورد مجرمان و بخصوص بردگان اعمال میشد, مصلوب کردن آنها بود. معمولا, محکومان یهودی را مصلوب نمی کردند, بلکه فقط پیکر آنها را روی صلیب به نمایش می گذاشتند. با این حال عیسی را با تاجی از خار بر فراز تپه جلجتا به اتفاق دو تن دزد به صلیب کشیدند. مسیحیان نخستین, به دلیل همین جنبه حقارت آمیز, بازنمایی این واقعه را مجاز نمی دانستند. اما نخستین بار در هنر مسیحی سده چهارم, موضوع تصلیب با صلیب خالی مطرح شد. در اوایل سده پنجم, به قصد بیان پیروزی مسیح بر مرگ, او را نیمه برهنه و چهارمیخ شده ولی با چشمانی باز و بدون اثری از عذاب نشان می دادند. از شده ششم, به منظور نفی هرگونه نشانه خفت و خواری, مسیح را در جامه بلند و به صورت زنده و شکوهمند, بر صلیب مجسم مس کردند. این الگوی تصلیب مسیح تا سده دوازدهم در مسیحیت باختری معمول بود؛ ولی کلیسای بیزانسی از سده نهم نمایش دادن پیکر مرده و خونین مسیح را پدیرفت. هنر ایتالیایی در اواخر سده سیزدهم صورت انسانی تری از مسیح مصلوب ارایه کرد که تا شروع رنسانس و پس از آن نیز پایدار ماند. در این الگو, دو پای مسیح با یک میخ بزرگ بر چوب صلیب کوبیده شده و بدن نیمه برهنه اش از شدت درد پیچ خورده است. بدین سان, او با عذاب خویش بهای نجات انسان را می پردازد. بنا بر روایات مختلف انجیل, بسیاری اشخاص در این واقعه حاضر بوده اند. در آثار هنری دستور ثابتی در این مورد رعایت نشده است. به طور سنتی, در مجلس تصلیب ممکن است دو مصلوب دیگر, قدیسان, فرشتگان, انبوه تماشاچیان, سربازان – بخصوص سربازی که نیزه اش را بر بدن عیسی فرو کرده – و نیز عناصر نمادینی چون سر یا جمجمه انسان, ماه و خورشید, و آسمان تیره تجسم یافته باشند. گاه, نشانه اختصاری (به معنای: عیسای ناصری, شاه یهودیان) نیز بر بالای صلیب نصب می شود. INRI
خداوند به شما برکت دهد
ReplyDelete